قرارداد کار موقت؛ تمام نکاتی که باید بدانید!
- زمان مطالعه: 8 دقیقه
- تیم تحریریه اوراش
- تاریخ بروزرسانی: بهمن 19, 1404
- کارفرمایان و مدیران منابع انسانی
- کارشناسان و مشاوران حقوق کار
- حسابداران و مدیران مالی
- کارگران و کارمندان بخش خصوصی
- دانشجویان رشته حقوق و مدیریت
عقد قرارداد کار موقت شفاف و روشن، دغدغهای اساسی برای کارگران و کارفرمایان به شمار میرود. متأسفانه، ناآگاهی کارمندان از حقوق قانونی خود، زمینهساز سوءاستفاده برخی کارفرمایان میگردد. ازاینرو، بررسی نکات مهم در عقد قرارداد کار با مدت معین، در حوزه روابط کارگر و کارفرما اهمیت ویژهای دارد. در این راستا، آگاهی از مفاد قرارداد کار موقت و حقوق قانونی مترتب بر آن، گامی مهم در جهت حفظ منافع طرفین خواهد بود. در ادامه این مقاله از سایت اوراش به بررسی قرارداد کار موقت و مسائل مرتبط با آن خواهیم پرداخت.
قرارداد کار موقت چیست؟
قرارداد کار موقت که با عنوان «قرارداد کار با مدت معین» نیز شناخته میشود، شکلی رایج از توافقنامههای استخدامی است که در آن، زمان شروع و پایان همکاری، به طور مشخص در هنگام انعقاد قرارداد تعیین میگردد. بسیاری از سازمانها، قراردادهایی با دورههای سهماهه، ششماهه یا یکساله با کارکنان خود منعقد مینمایند. نکته قابلتوجه این است که در طول مدت اعتبار قرارداد، کارفرما، به جز در موارد استثنایی، مجاز به اخراج کارمند و فسخ یکطرفه قرارداد نیست.
با درنظرگرفتن این موضوع، برای یک کارفرما که در صدد جذب نیروی کار است، بهویژه در شرایطی که ماهیت کار، موقتی باشد، بهترین رویکرد، استخدام از طریق انعقاد قرارداد کار موقت خواهد بود. متأسفانه، مواردی مشاهده شده است که برخی از کسبوکارها از بستن قرارداد با کارکنان خود امتناع میورزند. این عمل، در نهایت، به ضرر کارگر تمام میشود. ازاینرو، توجه به نکات کلیدی در عقد قراردادهای موقت، از اهمیت بسزایی برخوردار است.
مزایای تنظیم قرارداد کار موقت
تنظیم قرارداد کاری موقت، مزایای متعددی را هم برای کارگر و هم برای کارفرما به همراه دارد. این مزایا، طیف وسیعی از تضمین حقوق و تعهدات قانونی تا تسهیل روند رسیدگی به اختلافات و ایجاد شفافیت در روابط کاری را شامل میشود. در ادامه، به بررسی این مزایا خواهیم پرداخت.
تضمین حقوق طرفین در قرارداد کار موقت
یکی از مهمترین مزایای تنظیم قرارداد کار موقت، رسمیت بخشیدن به رابطه استخدامی بین کارگر و کارفرما است. این قرارداد، حقوق و تعهدات هر دو طرف را بهصورت مکتوب و قانونی مشخص میکند. بهعنوانمثال، قرارداد کار با مدت معین باید به طور شفاف میزان حقوق، مزایا، ساعات کاری و شرایط فسخ قرارداد را تعیین کند. این امر به کارگر اطمینان میدهد که در طول مدت قرارداد، از حقوق قانونی خود برخوردار خواهد بود و کارفرما نیز از تعهدات خود در قبال کارگر آگاه خواهد بود.
پیشگیری از اختلافات و تسریع در رسیدگی به آنها از طریق قرارداد کاری
با تعیین دقیق حقوق و وظایف در قرارداد کاری، احتمال بروز اختلافات بین کارگر و کارفرما به میزان قابلتوجهی کاهش مییابد. وجود یک قرارداد کار موقت مکتوب، بهعنوان مدرک قانونی عمل میکند و در صورت بروز اختلاف، میتواند بهعنوان مستند اصلی مورد استناد قرار گیرد. این امر، روند رسیدگی به اختلافات را در اداره کار تسهیل میکند و از اطاله دادرسی جلوگیری میکند.

احقاق حقوق کارگر با استناد به قرارداد کار موقت
قرارداد کار موقت، به کارگر این امکان را میدهد که در صورت بروز اختلاف، به مستندات قانونی استناد کند و حقوق خود را احقاق نماید. بهعنوانمثال، اگر کارفرما از پرداخت حقوق کارگر امتناع کند، کارگر میتواند با ارائه قرارداد کار با مدت معین به اداره کار، خواهان دریافت حقوق معوقه خود شود. همچنین، در صورت فسخ غیرقانونی قرارداد از سوی کارفرما، کارگر میتواند با استناد به شرایط فسخ مندرج در قرارداد کاری، غرامت دریافت کند. این امر، به کارگر قدرت بیشتری در برابر کارفرما میدهد و از سوءاستفاده از موقعیت او جلوگیری میکند.
ایجاد شفافیت در روابط کاری از طریق قرارداد کار با مدت معین
قرارداد کار موقت، چارچوب مشخصی را برای همکاری بین کارگر و کارفرما ایجاد میکند و از بروز ابهامات و سوء تفاهمات جلوگیری میکند. با تعیین دقیق وظایف، مسئولیتها و انتظارات طرفین در قرارداد کار با مدت معین، از بروز هرگونه سردرگمی و ابهام در طول دوره همکاری جلوگیری میشود. این شفافیت، به ایجاد یک محیط کاری مثبت و سازنده کمک میکند و باعث افزایش بهرهوری و رضایت شغلی هر دو طرف میشود.
مزایای بیمه در قرارداد کار موقت
کارفرما موظف است که کارگر را برای مدت قرارداد کار موقت بیمه کند. این بیمه، مزایای متعددی را برای کارگر به همراه دارد، از جمله: پرداخت هزینههای درمانی در صورت بیماری یا حادثه، دریافت مستمری در صورت ازکارافتادگی، و برخورداری از مزایای بازنشستگی در پایان دوره کاری. این امر، امنیت شغلی کارگر را افزایش میدهد و او را در برابر خطرات احتمالی حمایت میکند.
جهت خرید نرم افزار به مشاوره نیاز دارید!؟
شماره تلفن همراه خود را وارد کنید کارشناسان ما با شما تماس خواهند گرفت.
نکات مهم در تنظیم قرارداد کار موقت
در این بخش، به بررسی نکات مهم در تنظیم قرارداد کار موقت میپردازیم، تا با آگاهی کامل، نمونه قرارداد کار مناسبی را تنظیم نمایید.
1. مشخصات دقیق کارفرما و کارگر
اولین و مهمترین گام در تنظیم هر قرارداد، از جمله قرارداد کار موقت، درج دقیق مشخصات طرفین است. این اطلاعات، هویت حقوقی طرفین را مشخص کرده و امکان پیگیریهای قانونی را در صورت لزوم فراهم میکند.
- مشخصات کارفرما: شامل نام و نام خانوادگی (نام شرکت)، نام پدر (در صورت شخص حقیقی)، شماره ملی (شماره ثبت شرکت)، آدرس دقیق و شمارهتلفن است.
- مشخصات کارگر: علاوه بر اطلاعات هویتی ذکر شده برای کارفرما، درج تاریخ تولد، وضعیت تاهل، وضعیت خدمت سربازی، تعداد فرزندان و مدرک تحصیلی نیز ضروری است.
2. تعیین مدت قرارداد
قرارداد کار موقت، به ذات خود دارای محدودیت زمانی است. ازاینرو، تعیین دقیق مدت قرارداد (تاریخ شروع و پایان همکاری) از ارکان اساسی آن به شمار میرود. این بند، مشخص میکند که روابط کارگر و کارفرما تا چه زمانی ادامه خواهد داشت. توجه داشته باشید که در صورت عدم تعیین مدت، قرارداد ممکن است بهعنوان قرارداد دائم تلقی شود.
3. تعیین موضوع و ماهیت کار
تعیین دقیق موضوع کار، از بروز ابهامات و اختلافات در خصوص وظایف و مسئولیتهای کارگر جلوگیری میکند. در این بخش، باید به روشنی شرح داده شود که کارگر برای انجام چه وظایفی استخدام شده است. از به کار بردن عبارات کلی و مبهم خودداری کرده و تا حد امکان، شرح وظایف را بهصورت جزئی و مشخص بیان نمایید.
4. تعیین حقوق، مزایا و نحوه پرداخت
حقوق و مزایا، از مهمترین جنبههای روابط کارگر و کارفرما به شمار میروند. قانون کار، حداقل حقوق و مزایای کارگران را تعیین کرده است و کارفرما موظف است که این حداقلها را رعایت کند. در قرارداد کار موقت، باید میزان حقوق، نحوه پرداخت (بهعنوانمثال، ماهیانه یا هفتگی)، تاریخ پرداخت و سایر مزایای قانونی (مانند حق مسکن، بن خواربار و غیره) به طور واضح ذکر شود.
5. تعیین ساعت کاری رسمی
ساعت کاری، یکی دیگر از جنبههای مهم قانون کار است که باید در قرارداد کار موقت به آن توجه شود. کارفرما باید ساعت کاری کارگر را مطابق با قانون کار تعیین و در قرارداد ذکر کند. همچنین، باید بهاضافه کاری، شبکاری و تعطیلات نیز اشاره شود و نحوه محاسبه و پرداخت آنها مشخص گردد.
6. تعیین محل انجام کار
تعیین محل انجام کار، از دیگر نکات مهم در تنظیم قرارداد کار موقت است. در این بخش، باید شهری که کارگر در آن مشغول به کار خواهد بود، ذکر شود. درصورتیکه کارگر ملزم به انجام مأموریتهای کاری در خارج از شهر باشد، باید این موضوع نیز در قرارداد قید شود.
7. شرح کامل تعهدات طرفین
در این بخش، تعهدات و مسئولیتهای کارگر و کارفرما به طور دقیق شرح داده میشود. این تعهدات میتواند شامل مواردی مانند رعایت قوانین شرکت، حفظ اسرار تجاری، رعایت بهداشت و ایمنی، پرداخت بهموقع حقوق و مزایا، و فراهمکردن شرایط کار مناسب باشد.
8. تعیین وضعیت مرخصیها و تعطیلات
کارگران حق دارند از مرخصیهای سالانه و تعطیلات رسمی استفاده کنند. در قرارداد کار موقت، باید نحوه محاسبه و استفاده از مرخصیها و تعطیلات مشخص شود.
9. تعیین تعداد نسخ قرارداد و مرجع نگهداری آنها
در پایان، باید تعداد نسخ قرارداد (به طور معمول دو نسخه، یکی برای کارگر و دیگری برای کارفرما) و مرجع نگهداری آنها (بهعنوانمثال، دفتر منابع انسانی شرکت) تعیین شود.
نکات قانونی مرتبط با قرارداد کار موقت
قراردادهای کار موقت، مانند هر قرارداد دیگری، تابع قوانین و مقرراتی هستند که لازم است کارفرما و کارگر به آنها توجه کنند. مهمترین نکات قانونی مرتبط با این نوع قراردادها عبارتاند از:
- تعیین مدتزمان قرارداد: قرارداد کار موقت باید دارای تاریخ شروع و پایان مشخص باشد.
- ذکر دقیق وظایف و مسئولیتها: قرارداد باید بهوضوح وظایف و تعهدات هر دو طرف (کارگر و کارفرما) را مشخص کند.
- تعیین حقوق و مزایا: حقوق و مزایای کارگر باید به طور دقیق و مطابق با قانون کار در قرارداد ذکر شود.
- پوشش بیمه: کارفرما موظف است کارگر را بیمه کند، حتی اگر قرارداد موقت باشد.
- ثبت قرارداد: قراردادهای کار باید بهصورت کتبی تنظیم و در مراجع قانونی ثبت شوند تا از حقوق طرفین محافظت شود.
- شرایط فسخ: در قراردادهای موقت، فسخ قرارداد توسط هر یک از طرفین بدون دلیل موجه امکانپذیر نیست.
- تبدیل به قرارداد دائم: در صورت تمدید مکرر قراردادهای موقت، ممکن است قرارداد به قرارداد دائم تبدیل شود، بهخصوص اگر همکاری بدون تنظیم قرارداد جدید ادامه پیدا کند.
- پرداخت حق سنوات: اگر کارگر بیش از یک سال سابقه کار داشته باشد، کارفرما موظف است در پایان قرارداد بهازای هر سال سابقه کار، معادل یک ماه آخرین حقوق، حق سنوات به کارگر پرداخت کند.
- ساعات کار: ساعت کاری کارگر باید در قرارداد بهصورت دقیق مشخص شود و رعایت حداقل ساعات کاری الزامی است.
- محل انجام کار: محل دقیق انجام کار باید در قرارداد مشخص شود.
- تعهدات طرفین: قرارداد باید تعهدات هر یک از طرفین را به طور واضح بیان کند.
- تضمینات: اگر کارفرما از کارگر تضمینی میگیرد، باید این موضوع نیز در قرارداد ذکر شود.
اشتباهات رایج در تنظیم قراردادهای مدت معین
قرارداد کار معین، چارچوبی قانونی برای تنظیم روابط بین کارفرما و کارگر در یک بازه زمانی مشخص فراهم میآورد. بااینحال، تنظیم نادرست این نوع قراردادها میتواند منجر به بروز اختلافات حقوقی و زیانهای مالی برای هر دو طرف شود. در ادامه، به بررسی برخی از اشتباهات رایج در تنظیم قراردادهای مدت معین میپردازیم:
استفاده از عبارات مبهم
یکی از مهمترین اصول در تنظیم هر قراردادی، از جمله قرارداد کار موقت، استفاده از زبانی روشن، دقیق و عاری از ابهام است. استفاده از عبارات مبهم و کلی، میتواند منجر به تفسیرهای متفاوت از مفاد قرارداد شود و در نتیجه، اختلافات را دامن بزند. برای مثال، بهجای استفاده از عباراتی مانند “حقوق مناسب” یا “مزایای عرف”، باید میزان دقیق حقوق و مزایای کارگر در قرارداد مشخص شود.
همچنین، تعاریف دقیق از اصطلاحات تخصصی که در قرارداد به کار رفتهاند، از بروز سوءتفاهم جلوگیری میکند؛ لذا، پیشنهاد میشود در تنظیم قرارداد کار موقت، از اصطلاحات حقوقی استاندارد و رایج استفاده شود و در صورت لزوم، از یک مشاور حقوقی کمک گرفته شود تا از ابهامزدایی کامل اطمینان حاصل گردد.
مشخص نکردن جزئیات پرداخت حقوق
مشخصکردن جزئیات پرداخت حقوق و دستمزد، یکی دیگر از اصول اساسی یک قرارداد کار مدت معین است. این جزئیات شامل میزان حقوق پایه، نحوه پرداخت (نقدی، چک، واریز بهحساب)، تاریخ پرداخت و شرایط پرداخت اضافهکار، حق مأموریت و سایر موارد مرتبط با حقوق و دستمزد میشود.
عدم تعیین دقیق این موارد میتواند منجر به اختلاف بین کارفرما و کارگر بر سر میزان و زمان پرداخت حقوق شود. بهعنوانمثال، باید مشخص شود که آیا حقوق بهصورت ماهانه پرداخت میشود یا بهصورت هفتگی؟ آیا پرداخت اضافهکار بهصورت نقدی انجام میشود یا با مرخصی جبران میشود؟ علاوه بر این، باید به قوانین و مقررات مالیاتی مربوط به حقوق و دستمزد نیز توجه شود تا از بروز جرایم مالیاتی جلوگیری شود.

نادیدهگرفتن مرخصی، پاداش و سایر مزایا
قرارداد کار معین باید به طور کامل به حقوق و مزایای کارگر اشاره داشته باشد. این حقوق و مزایا شامل مرخصی (استحقاقی، استعلاجی، زایمان و غیره)، پاداش، عیدی، بیمه (تأمین اجتماعی، تکمیلی و غیره)، بن خواربار، کمکهزینه مسکن و سایر مزایایی است که بر اساس قانون کار و یا توافق طرفین، به کارگر تعلق میگیرد.
نادیدهگرفتن این موارد میتواند منجر به تضییع حقوق کارگر و نارضایتی او شود. بهعنوانمثال، باید مشخص شود که کارگر در طول مدت قرارداد، چه میزان مرخصی استحقاقی دارد؟ آیا به او عیدی و پاداش تعلق میگیرد یا خیر؟ در صورت وجود هرگونه مزایای جانبی، باید جزئیات آن به طور دقیق در قرارداد ذکر شود. عدم توجه به این موارد، نهتنها میتواند منجر به اختلافات حقوقی شود، بلکه میتواند اعتبار کارفرما را نیز خدشهدار کند.
اهمیت استفاده از نرمافزار در مدیریت قراردادهای کار
یکی از مهمترین مزایای استفاده از نرمافزار در مدیریت قراردادهای کار موقت، دقت و سرعت در محاسبه حقوق و دستمزد کارکنان است. نرمافزارهایی حقوق و دستمزد مانند اوراش، با بهرهگیری از الگوریتمهای دقیق و پیشرفته، میتوانند بهصورت خودکار و بدون خطا، حقوق و مزایای کارکنان را بر اساس شرایط قرارداد کار موقت و قوانین کار محاسبه و پرداخت نمایند. این امر، علاوه بر کاهش خطاهای انسانی، در صرفهجویی در زمان و هزینه نیز بسیار مؤثر است.
علاوه بر این، نرمافزارهای حسابداری، امکان مدیریت و پیگیری دقیق قراردادهای کار موقت را فراهم میکنند. این نرمافزارها، اطلاعات مربوط به هر قرارداد، از جمله تاریخ شروع و پایان، شرایط پرداخت، وظایف کارگر و کارفرما و سایر جزئیات را بهصورت متمرکز و سازمانیافته نگهداری میکنند. این امر، امکان دسترسی سریع و آسان به اطلاعات قراردادها را فراهم کرده و به کارفرمایان کمک میکند تا به طور مؤثرتری عملکرد کارکنان خود را مدیریت و ارزیابی کنند.
سخن پایانی
قرارداد کار موقت، بهعنوان یکی از ابزارهای کارآمد در تنظیم روابط کارگری و کارفرمایی، نقش بسزایی در ایجاد شفافیت و تعیین چارچوب مشخص برای تعهدات طرفین ایفا میکند. بهمنظور اعتبار قانونی این نوع قرارداد، رعایت قوانین کار و لحاظ نمودن توافقات فیمابین در متن آن الزامی است. ازاینرو، توصیه میشود در صورت تمایل به تنظیم قرارداد کار موقت، از خدمات مشاورهای تخصصی، نظیر خدمات ارائه شده توسط مجموعه اوراش، بهرهمند گردید.
سؤالات متداول
قرارداد کار موقت چه تفاوتی با دائم دارد؟
قرارداد کار موقت و دائم از نظر مدتزمان و شرایط استخدام با یکدیگر تفاوت دارند. قرارداد کار موقت برای یک دوره مشخص و معین تنظیم میشود و پس از پایان این دوره خودبهخود خاتمه مییابد، درحالیکه قرارداد کار دائم برای همکاری بلندمدت تنظیم شده و تنها در صورت وقوع شرایط خاصی مانند فسخ یا استعفا پایان مییابد.
آیا در قرارداد موقت حق سنوات تعلق میگیرد؟
بله در قرارداد موقت نیز حق سنوات (مزایای پایان کار) به کارگر تعلق میگیرد. طبق قانون کار، کارفرما موظف است در پایان قراردادهای موقت نیز بهازای هر سال سابقه کار، معادل یک ماه آخرین حقوق کارگر را بهعنوان حق سنوات به او پرداخت کند.
آیا کارگر در قرارداد موقت از بیمه برخوردار میشود؟
بله کارگر در قرارداد موقت نیز از بیمه برخوردار میشود. بر اساس قانون کار، کارفرما موظف است تمام کارگران خود، اعم از دائم و موقت، را بیمه کند.
اگر کارفرما قرارداد موقت را فسخ کند، چه باید کرد؟
اگر کارفرمایی قرارداد موقت کار را بهصورت یکطرفه فسخ کند، کارگر میتواند از طریق مراجع قانونی پیگیری کند و در صورت اثبات فسخ غیرقانونی، میتواند درخواست جبران خسارت کند. طبق قانون کار، قراردادهای موقت، با توافق طرفین یا در صورت وجود شرایط خاص قابلفسخ هستند و کارفرما حق فسخ یکطرفه را ندارد.
آیا درجنکردن تاریخ پایان در قرارداد موقت مشکل دارد؟
بله درجنکردن تاریخ پایان در قرارداد موقت، میتواند مشکلساز باشد و به طور کلی توصیه نمیشود. عدم درج تاریخ پایان در قرارداد موقت، آن را از حالت موقت خارج کرده و ممکن است بهعنوان قرارداد دائم تلقی شود یا مشکلات حقوقی دیگری ایجاد کند.
دیدگاه کاربران
مطالب مرتبط
- بهمن 19, 1404
- بدون دیدگاه
- بهمن 19, 1404
- بدون دیدگاه
- بهمن 19, 1404
- بدون دیدگاه