تعلیق قرارداد کار چیست؟

وقوع شرایط اضطراری نظیر سیل، زلزله یا جنگ، می‌تواند به تعلیق قرارداد کار منجر شود. در این وضعیت، طرفین قرارداد ملزم به یافتن راهکاری مناسب جهت رفع مشکل و ازسرگیری روال عادی قرارداد پس از رفع موانع هستند. تعلیق قرارداد کار، در هر شرایطی، نیازمند توافق طرفین و رعایت مفاد قرارداد است. در این مقاله از سایت اوراش، به بررسی مفهوم تعلیق قرارداد کار و موارد مشمول تعلیق و حقوق و مزایای مرتبط بر آن پرداخته می‌شود.

تعلیق قرارداد کار چیست؟

تعلیق قرارداد کار به معنای توقف موقت اجرای تعهدات ناشی از آن است. در این وضعیت، رابطه کارگر و کارفرما به شکل موقت معلق شده و طرفین از انجام تعهدات خود، نظیر پرداخت حقوق و انجام کار، معاف می‌گردند. این تعلیق، بر اساس قانون کار ایران، می‌تواند به دلایل مختلفی رخ دهد که در بخش‌های بعدی به آن مفصل اشاره خواهیم کرد.

چه زمانی قرارداد کار تعلیق می‌شود؟

قرارداد کار در موارد متعددی می‌تواند به حالت تعلیق درآید. به‌طورکلی، تعلیق زمانی اتفاق می‌افتد که کارگر موقتاً از انجام کار باز می‌ماند، اما رابطه کاری با کارفرما به طور کامل قطع نمی‌شود. در این مدت، کارگر معمولاً حقوق دریافت نمی‌کند، اما بعد از رفع مانع، باید به کار خود بازگردد.

دلایل اصلی تعلیق قرارداد کار عبارت‌اند از:

• موارد خارج از اراده طرفین (قوه قهریه) مانند حوادث غیرمترقبه مانند سیل، زلزله، جنگ، یا آتش‌سوزی که مانع از ادامه کار می‌شود.
• موارد ناشی از اراده کارگر مانند خدمت نظام‌وظیفه، بیماری، بارداری و زایمان برای بانوان، و مرخصی بدون حقوق.
• موارد ناشی از اراده کارفرما درصورتی‌که کارفرما به دلیل شکایت، کارگر را توقیف کند.
• کارگر و کارفرما می‌توانند در مواردی که قانون مشخص نکرده است نیز با توافق، قرارداد را به طور موقت به حالت تعلیق درآورند.

به طور خاص، موارد زیر از جمله دلایل تعلیق قرارداد کار هستند:

• خدمت نظام‌وظیفه
• بیماری
• مرخصی زایمان
• بازداشت موقت
• اعتصاب
• تعطیلی موقت کارگاه

جهت خرید نرم افزار به مشاوره نیاز دارید!؟

شماره تلفن همراه خود را وارد کنید کارشناسان ما با شما تماس خواهند گرفت.

Comments

این قسمت برای اهداف اعتبارسنجی است و باید بدون تغییر باقی بماند.

نام و نام خوانوادگی(ضروری)

شماره همراه(ضروری)

شرایط قانونی تعلیق قرارداد کار

شرایط تعلیق قرارداد کار متنوع بوده و شامل مواردی نظیر بیماری، خدمت سربازی و قرارداد کار، مرخصی تحصیلی، توقیف کارگر، یا تعطیلی موقت کارگاه به دلیل مشکلات اقتصادی می‌شود. مدت‌زمان تعلیق قرارداد کار، بسته به علت آن و قوانین جاری، متفاوت است. در این دوره، وضعیت حقوق دوران تعلیق نیز تعیین می‌گردد. معمولاً، کارگر در طول مدت تعلیق، حقوق دریافت نمی‌کند، اما ممکن است مشمول برخی مزایا مانند بیمه باشد.

بازگشت به کار پس از رفع علل تعلیق، حق کارگر است. بااین‌حال، تداوم طولانی‌مدت تعلیق قرارداد کار یا تصمیم کارفرما به تعطیلی دائم، می‌تواند منجر به خاتمه قرارداد کار گردد. در این صورت، کارفرما ملزم به پرداخت حقوق و مزایای قانونی کارگر خواهد بود.

آثار و پیامدهای تعلیق قرارداد کار

تعلیق قرارداد کار آثار و پیامدهای متفاوتی را برای کارگر و کارفرما ایجاد می‌کند که در ادامه به آنها خواهیم پرداخت:

تأثیر تعلیق بر حقوق و مزایای کارگر

یکی از مهم‌ترین پیامدهای تعلیق قرارداد کار، تأثیر آن بر حقوق و مزایای کارگر به شمار می‌رود. در طول دوره تعلیق، معمولاً کارگر از دریافت حقوق و دستمزد خود محروم می‌شود، مگر آنکه قانون یا قرارداد کار، ترتیبات دیگری را مقرر کرده باشد. به‌عنوان‌مثال، در مواردی که تعلیق ناشی از بیماری باشد، کارگر ممکن است از مزایای بیمه بیکاری یا سایر مزایای حمایتی برخوردار شود. اما در مواردی که تعلیق ناشی از تخلفات انضباطی باشد، معمولاً کارگر هیچ‌گونه حقوق و مزایایی دریافت نخواهد کرد.

تأثیر تعلیق بر امنیت شغلی

تعلیق قرارداد کار می‌تواند تأثیرات منفی بر امنیت شغلی کارگر داشته باشد. اگرچه تعلیق به معنای خاتمه رابطه کاری نیست، اما می‌تواند به‌عنوان یک عامل بی‌ثبات‌کننده عمل کند. به‌ویژه در قراردادهای کار معین، اگر مدت تعلیق طولانی باشد و از مدت اعتبار قرارداد فراتر رود، ممکن است کارفرما از تمدید قرارداد خودداری کند. این امر به معنای ازدست‌دادن شغل برای کارگر خواهد بود. علاوه بر این، حتی پس از پایان دوره تعلیق و بازگشت به کار، کارگر ممکن است با تبعیض یا رفتارهای نامناسب از سوی کارفرما یا سایر همکاران مواجه شود.

تأثیر تعلیق بر سوابق بیمه و سنوات

دوره تعلیق قرارداد کار معمولاً تأثیری بر سوابق بیمه و سنوات کارگر ندارد، مشروط بر اینکه کارفرما همچنان حق بیمه کارگر را پرداخت کند. بااین‌حال، در برخی موارد، ممکن است کارفرما از پرداخت حق بیمه در طول دوره تعلیق خودداری کند، به‌ویژه اگر تعلیق ناشی از تخلفات انضباطی باشد. در این صورت، سوابق بیمه و سنوات کارگر کاهش خواهد یافت که می‌تواند در آینده بر میزان مستمری بازنشستگی و سایر مزایای تأمین اجتماعی او تأثیر بگذارد.

اثرگذاری بر بهره‌وری سازمان

تعلیق قرارداد کار نه‌تنها بر کارگر، بلکه بر سازمان نیز تأثیر می‌گذارد. غیبت کارگر معلق می‌تواند منجر به کاهش بهره‌وری، افزایش بار کاری سایر کارکنان و اختلال در فرایندهای کاری شود. همچنین، سازمان ممکن است با هزینه‌های اضافی مرتبط با جایگزینی کارگر معلق، آموزش نیروی جدید و رسیدگی به مسائل حقوقی و اداری ناشی از تعلیق مواجه شود.

حقوق و تکالیف کارگر و کارفرما در دوران تعلیق

با استناد به ماده ۲۳ قانون کار، تعیین حقوق و مزایای کارگر در دوران تعلیق، بر اساس رأی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی یا هیأت‌های حل اختلاف صورت می‌گیرد. در مواردی که تعلیق ناشی از عللی مانند بیماری یا عوامل قهری باشد، میزان پرداخت حقوق و مزایا بر اساس نوع قرارداد کارگر و در چارچوب مقررات قانون تأمین اجتماعی تعیین می‌شود. اما زمانی که تعلیق به دلیل شکایت کارفرما انجام شده باشد، شرایط متفاوتی حاکم خواهد بود.

اگر مراجع قانونی تشخیص دهند که شکایت کارفرما موجه بوده، کارفرما تعهدی نسبت به پرداخت دستمزد ایام تعلیق ندارد و حتی می‌تواند مبالغ پرداختی را نیز پس بگیرد. در مقابل، اگر شکایت کارفرما غیرموجه تشخیص داده شود، کارفرما موظف به پرداخت تمامی حقوق و مزایای معوقه کارگر در طول مدت تعلیق است.

در وضعیت تعلیق قرارداد کار، هم کارگر و هم کارفرما دارای حقوق و تکالیف مشخصی هستند که باید مطابق قوانین کار رعایت شود. کارفرما وظایفی بر عهده دارد که نمی‌تواند از آنها سرپیچی کند. همچنین، کارگر نیز باید به تکالیف خود در این دوره پایبند باشد. تعلیق قرارداد کار به معنای توقف موقت اجرای قرارداد است، اما به منزله فسخ آن نیست؛ بنابراین، هر دو طرف باید در این دوره، آمادگی برای ازسرگیری قرارداد را داشته باشند.

حقوق کارگر در زمان تعلیق

حقوق کارگر در زمان تعلیق شامل موارد زیر می‌گردد:

• حفظ موقعیت شغلی: یکی از مهم‌ترین حقوق کارگر در دوران تعلیق قرارداد کار، حفظ موقعیت شغلی او است. کارفرما نمی‌تواند در این دوره، جایگاه شغلی کارگر را به فرد دیگری واگذار کند و باید پس از پایان تعلیق، کارگر را به شغل خود بازگرداند.
• امکان بازگشت به کار: پس از اتمام دوره تعلیق، کارگر حق دارد به کار خود بازگردد و کارفرما موظف است او را بپذیرد. درصورتی‌که کارفرما از پذیرش کارگر خودداری کند، این امر تخلف محسوب شده و کارگر می‌تواند از طریق مراجع قانونی پیگیری نماید.
• برخورداری از برخی مزایا: در برخی موارد خاص، مانند تعلیق به دلیل بیماری، کارگر همچنان از مزایایی مانند بیمه درمانی و سنوات بهره‌مند می‌شود. همچنین، اگر تعلیق ناشی از تعطیلی موقت کارگاه باشد، کارفرما ممکن است موظف به پرداخت بخشی از حقوق کارگر باشد.

وظایف و حقوق کارفرما در دوره تعلیق

وظایف و حقوق کارفرما در دوره تعلیق عبارت است از:

صدور حکم تعلیق قانونی: کارفرما باید حکم تعلیق قرارداد کار را به‌صورت قانونی صادر کند و در آن، دلایل و مدت‌زمان تعلیق را به طور دقیق مشخص نماید. صدور حکم تعلیق باید مطابق با قوانین کار و با رعایت حقوق کارگر صورت گیرد.

• ارائه دلایل و مستندات روشن: کارفرما موظف است دلایل و مستندات روشنی برای تعلیق قرارداد کار ارائه دهد. این دلایل باید موجه و قانونی باشند و کارفرما باید بتواند آنها را در مراجع قانونی اثبات کند.
• پرداخت حقوق در شرایط خاص: در شرایط خاص، مانند زمانی که شکایت کارفرما غیرموجه تشخیص داده شود یا تعلیق ناشی از تعطیلی موقت کارگاه باشد، کارفرما موظف به پرداخت حقوق کارگر در طول دوره تعلیق قرارداد کار است.
• رعایت حقوق و تکالیف متقابل بین کارگر و کارفرما در دوران تعلیق قرارداد کار، نقش مهمی در حفظ روابط کاری سالم و جلوگیری از بروز اختلافات حقوقی دارد. طرفین باید با آگاهی از قوانین و مقررات مربوطه، به وظایف خود عمل کرده و از تضییع حقوق یکدیگر جلوگیری نمایند.

بررسی مواد قانونی مرتبط با تعلیق قرارداد کار

قانون کار، در مواد مختلفی به موضوع تعلیق قرارداد کار پرداخته است. هر یک از این مواد، شرایط خاصی را برای تعلیق قرارداد کار در نظر گرفته و حقوق و تکالیف طرفین را مشخص می‌سازد. در ادامه به بررسی برخی از مهم‌ترین مواد قانونی مرتبط با تعلیق قرارداد کار می‌پردازیم.

ماده ۱۹ – تعلیق به دلیل خدمت سربازی

خدمت سربازی، یک وظیفه قانونی برای تمامی مشمولین واجد شرایط است. بر اساس ماده ۱۹ قانون کار، درصورتی‌که کارگر برای انجام خدمت سربازی فراخوانده شود، قرارداد کار وی به حالت تعلیق درمی‌آید. در این دوران، کارفرما نمی‌تواند کارگر دیگری را جایگزین وی کند و پس از اتمام خدمت سربازی، کارگر حق دارد به شغل قبلی خود بازگردد. این ماده، به‌منظور حفظ امنیت شغلی کارگر در دوران خدمت سربازی تدوین شده است. تعلیق قرارداد کار به دلیل خدمت سربازی، از جمله موارد اجباری تعلیق است و کارفرما نمی‌تواند از پذیرش مجدد کارگر پس از اتمام خدمت خودداری کند.

ماده ۱۴ – حضور داوطلبانه در جبهه

ماده ۱۴ قانون کار، به وضعیت تعلیق قرارداد کار در صورت حضور داوطلبانه کارگر در جبهه اشاره دارد. درصورتی‌که کارگر به‌صورت داوطلبانه در جبهه حضور یابد، قرارداد کار وی به حالت تعلیق درمی‌آید. مشابه با وضعیت خدمت سربازی، کارفرما موظف است پس از اتمام حضور کارگر در جبهه، وی را به شغل قبلی خود بازگرداند. این ماده، باهدف تشویق افراد به مشارکت در دفاع از کشور و حفظ امنیت شغلی آنان در این دوران، تدوین شده است.

ماده ۲۷ – توقیف به دلیل تخلفات انضباطی یا شکایت

توقیف کارگر، یکی از موارد پیچیده در خصوص تعلیق قرارداد کار است. ماده ۲۷ قانون کار، به توقیف ناشی از شکایت کارفرما یا تخلفات انضباطی اشاره دارد. درصورتی‌که توقیف ناشی از شکایت کارفرما یا تخلفات انضباطی باشد، کارفرما می‌تواند با پرداخت حقوق یک ماه به‌ازای هر سال سابقه، قرارداد را فسخ کند.

اما اگر توقیف ناشی از شکایت شخص ثالث باشد و منجر به محکومیت نشود، قرارداد تعلیق شده و کارگر پس از رفع توقیف به کار بازمی‌گردد، اما حقوقی در این مدت دریافت نمی‌کند. درصورتی‌که توقیف ناشی از شکایت کارفرما باشد و کارگر تبرئه شود، مدت تعلیق جزو سابقه خدمت او محسوب شده و کارفرما ملزم به پرداخت حقوق معوقه است. این ماده، به‌منظور تعیین تکلیف وضعیت کارگر در صورت توقیف و حفظ حقوق وی در صورت تبرئه، تدوین شده است.

ماده ۱۶ – مرخصی تحصیلی و تعلیق بلندمدت

ماده ۱۶ قانون کار، به مرخصی تحصیلی و تعلیق بلندمدت قرارداد کار اشاره دارد. طبق این ماده، در صورت موافقت کارفرما، مرخصی تحصیلی تا دو سال قابل‌تمدید است و قرارداد کار در این مدت تعلیق خواهد شد. در این دوران، کارگر فرصت دارد تا به تحصیلات خود ادامه دهد و پس از اتمام مرخصی، به شغل قبلی خود بازگردد. بااین‌حال، بازنگشتن به کار بدون دلیل موجه، استعفا محسوب می‌شود. این ماده، باهدف فراهم‌کردن فرصت تحصیل برای کارگران و ارتقای سطح دانش و مهارت آنان، تدوین شده است.

ماده ۲۳ – تعیین حقوق در دوران تعلیق توسط مراجع قانونی

ماده ۲۳ قانون کار، به تعیین حقوق و مزایای دوران تعلیق توسط مراجع قانونی اشاره دارد. بر اساس این ماده، حقوق و مزایای دوران تعلیق قرارداد کار، بسته به رأی وزارت کار یا مراجع حل اختلاف تعیین می‌شود. این امر، به‌منظور تعیین تکلیف وضعیت مالی کارگر در دوران تعلیق و جلوگیری از تضییع حقوق وی، در نظر گرفته شده است. تصمیم مراجع قانونی دراین‌خصوص، برای هر دو طرف (کارگر و کارفرما) لازم‌الاجرا است.

چه زمانی تعلیق قرارداد منجر به خاتمه همکاری می‌شود؟

تعلیق قرارداد کار درصورتی‌که منجر به خاتمه همکاری شود که یا از سوی طرفین توافق شود یا در اثر شرایطی که در قرارداد پیش‌بینی شده یا به‌موجب قانون، قرارداد به‌صورت قهری منحل گردد. به عبارتی، تعلیق موقتی است و تنها در صورتی به پایان همکاری منجر می‌شود که یا طرفین به این نتیجه برسند یا شرایطی رخ دهد که قرارداد را غیرقابل‌اجرا یا خاتمه‌یافته کند.

نرم‌افزار اوراش برای مدیریت حقوق در دوره تعلیق

موضوع حائز اهمیت در دوران تعلیق، تعیین تکلیف حقوق و مزایای کارگر است. بر اساس قانون، میزان این حقوق و مزایا، بسته به نوع تعلیق و رأی صادره از سوی وزارت کار و امور اجتماعی یا مراجع حل اختلاف کارگری و کارفرمایی تعیین می‌گردد. در این راستا، استفاده از نرم‌افزار حقوق و دستمزد اوراش می‌تواند به کارفرمایان در محاسبه دقیق حقوق و مزایای متعلقه در دوره تعلیق کمک شایانی نماید.

سخن پایانی

موضوع تعلیق کار، به‌عنوان یکی از مسائل حائز اهمیت در روابط کاری، پتانسیل وقوع در مسیر شغلی بسیاری از افراد را داراست. با عنایت به قوانین موضوعه، حل‌وفصل مسائل و مشکلات مرتبط با تعلیق کار، فرایندی چندان پیچیده به نظر نمی‌رسد. همان‌طور که پیش‌تر نیز اشاره شد، تعلیق کار لزوماً واجد بار منفی نیست.

بلکه در بسیاری از موارد، به ارتقای بازدهی نیروی کار و تسهیل حل اختلافات میان کارفرمایان و کارگران یاری می‌رساند. در واقع، تعلیق کار، راهکاری است که قانون‌گذاران پیش‌روی کارگران و کارفرمایان قرار داده‌اند تا در شرایط اضطراری، ضمن حفظ موقعیت شغلی، بر مشکلات کاری فائق آیند.